DAG VAN DE KINDERFILOSOFIE
‘Iedereen kan filosoferen!’
Het is al te gemakkelijk om de luidste een verleidelijkste stemmen te volgen, daarom moeten kinderen hun denkspieren trainen. Filosoferen maakt kinderen weerbaar. Ze leren zelfstandig en kritisch nadenken, twijfelen en vragen stellen.
“Je kunt altijd doordenken, want er niet één goed antwoord.” (Stijn,10)
Juist de dingen die we vanzelfsprekend nemen zijn onderwerp van gesprek: Kun je de tijd aanwijzen? Wie is het normaalst van ons allemaal? Waar begint een traan? Samen denken over vragen verbindt. Van elkaar leer je hoe je ook kunt denken en hoe je je eigen gedachten verwoordt.
Op de Dag van de Kinderfilosofie bouwt Centrum Kinderfilosofie aan onze community met mensen die dag in dag uit zorgdragen voor kinderen en jongeren.
Op deze dag reikt een vakjury de Berrie Heesenprijs 2026 uit aan veelbelovende projecten die kinderfilosofie stimuleren.
Wees welkom en neem een kijkje in de keuken van de kinderfilosofie!
Ervaar verschillende kinderfilosofische praktijken.
Neem nieuwe inzichten en prikkelende werkvormen mee naar huis.
WANNEER | zaterdag 14 maart 2026
LOCATIE | DS Pierson College Den Bosch
TIJD | 9.30 – 17.00 uur
Ervaar hoe je een filosofieles kunt geven op het VMBO met filosofiedocenten Mirjam Poolster en Martine Tilleman. Auteurs van lesmateriaal dat binnenkort bij uitgeverij Boom verschijnt.
Lang voordat ‘filosoferen met kinderen’ een bekende onderwijspraktijk werd, schreef Jacob Abbott (1803–1879) al boeken waarin kinderen werden uitgenodigd om te denken, vragen te stellen en samen te onderzoeken. Een paar maanden geleden door mij herontdekt, blijkt Abbott een verrassend actuele voorzaat van de kinderfilosofie.
In deze lezing maak je kennis met Abbott en zijn werk. Je hoort over zijn leven en ideeën en krijgt fragmenten te horen uit onder andere The Little Philosopher en Learning to Think. In zijn boeken voert Abbott gesprekken tussen kinderen en volwassenen waarin denken centraal staat: speels, toegankelijk en met een groot vertrouwen in het denkvermogen van jonge kinderen. Niet voor niets schrijft hij: “It is the first thing which children learn.”
Deze bijeenkomst is geen workshop, maar een inhoudelijke presentatie. Als er tijd en interesse is, is er ruimte voor een gesprek in de stijl die Abbott zelf in zijn boeken voordoet: onderzoekend, rustig en open.
Over Jacob Abbott
Jacob Abbott was een Amerikaanse pedagoog en auteur, bekend van onder meer The Little Philosopher en Learning to Think, dat expliciet bedoeld was voor kinderen die nog niet konden lezen. Met zijn werk kan hij met recht worden gezien als een vroege grondlegger – of zelfs vader – van de kinderfilosofie.
Over de begeleider
Pieter Mostert is mede-oprichter van het Centrum Kinderfilosofie Nederland in 1989, samen met o.a. Karel van der Leeuw, en is sindsdien een belangrijke filosoof in de ontwikkeling van filosoferen met kinderen in Nederland; hij en Van der Leeuw promoveerden in 1988 samen op een proefschrift over filosofieonderwijs; Hij schreef o.a. samen met Jos Kessels en Erik Boers aan het praktijkboek Vrije ruimte, waarin filosofische werkvormen worden toegepast op gesprekken en reflectie in praktijkomgevingen.
DEZE 8 EXPERTS BIEDEN JE EEN KIJKJE IN HUN KEUKEN. KOM DE KUNST AFKIJKEN!
Wat draagt filosoferen op school bij aan de democratische vorming van kinderen? Die vraag stond centraal in het promotieonderzoek van Rob Bartels aan de Universiteit Utrecht. Zijn onderzoek laat zien hoe krachtig filosoferen kan zijn als oefenplaats voor democratie – én waar de grenzen liggen. Na zijn promotie bleef Rob zich inzetten voor projecten en vervolgonderzoek die het filosoferen in school een stevigere en meer structurele plek geven binnen democratische vorming.
In deze workshop deelt Rob zijn inzichten en ervaringen, maar blijft het niet bij luisteren alleen. Je gaat zelf de dialoog aan met andere deelnemers en verkent hoe de principes en kenmerken van de filosofische dialoog ook buiten het filosofielesje toepasbaar zijn. Zo ontdek je hoe je democratische waarden en vaardigheden niet alleen bespreekt, maar daadwerkelijk verankert in het dagelijks schoolleven.
Over de begeleider
Rob Bartels werkte in het basisonderwijs en op de pabo. Hij is auteur van onder andere Kinderen leren filosoferen, Filosoferen doe je zo en Democratie begint bij jezelf. Onder de naam Blauwe Punt werkt hij aan Onderwijs met Oog op de Wereld (blauwepunt.nl)
Wat als goed onderwijs begint met ophouden?
In een wereld die kinderen leert plannen, verbeteren en oplossen, verkent deze workshop een radicaal andere weg: gelatenheid, wu wei en het laten zijn van de wereld. Vanuit kinderfilosofie, ecologie en het denken van Meister Eckhart, Heidegger en het taoïsme onderzoeken we hoe niet-handelen geen tekort is, maar een vorm van zorg.
Je ervaart een filosofische les waarin kinderen niet leren wat ze moeten doen, maar wanneer ze kunnen laten. Geen oplossingen, geen duurzaamheidstips, maar aandacht, stilte en vragen die ruimte openen.
Voor kinderfilosofen en onderwijzers die durven vertragen en nieuwsgierig zijn naar wat verschijnt wanneer we even stoppen met maken.
Over de begeleider
Alex Piepenbrock studeert aan de hogeschool voor toegepaste filosofie en heeft met een achtergrond in tuin en landschap ontwerp en ecologie 35 jaar gewerkt als manager en opdrachtgever bij de overheid in het domein van de fysieke openbare ruimte. Alex heeft zich de laatste 15 jaar verdiept in filosofie en in deeltijd studies gevolgd aan de UVA en de Open Universiteit. Onlangs is hij met pensioen gegaan en wil hij zich inzetten in het stimuleren van denkonderwijs voor kinderen.
Isabelle Desegher ontwikkelt materialen en gesprekvormen waarmee kinderen en hun opvoeders op filosofische manier met elkaar in gesprek gaan.
Oorlog, klimaat, discriminatie, seksisme, dit zijn thema’s die de gemoederen flink kunnen verhitten. Toch (of juist daarom) wil je dat er in de klas ruimte is om hierover na te denken. Hoe voer je zulke gesprekken zonder dat ze ontaarden in een welles-nietes-debat? Hoe blijf je trouw aan je rol als leerkracht binnen onze democratische rechtsstaat, terwijl leerlingen zich beroepen op vrijheid van meningsuiting, soms met harde of kwetsende uitspraken?
In deze workshop ga je samen met filosoof en jurist Maaike Merckens-Bekkers op zoek naar manieren om gevoelige onderwerpen open, onderzoekend en filosofisch te bespreken. Je ontdekt hoe je spanning niet uit de weg gaat, maar gebruikt als bron voor gezamenlijk denken. Met praktische handvatten én aandacht voor de moed die nodig is om het gesprek echt samen te blijven voeren.
Over de begeleider
Maaike Merckens-Bekkers is jurist en filosofe en oprichter van WonderWhy (2007). Ze filosofeert met kinderen en jongeren van 4 tot 24 jaar, geeft trainingen en is verbonden aan de academische Pabo van de Universiteit van Amsterdam. Samen met Sabine Wassenberg schreef zij Ik zag twee beren filosoferen en Ik zag twee apen wetenschapen.
Evelien Burema, docent aan de Marnix Academie (Pabo), ziet filosoferen als essentieel element binnen het taalonderwijs. Ze laat je ervaren hoe een filosofisch onderzoek een taalles verrijkt.